RÜYA KONUSUNDA BAZI ÖNEMLİ HUSUSLAR
Rasulullah (aleyhissalatu vesselam) Efendimiz'e Allah'dan vahiy Hıra mağarasında ilk ayetlerin inzalinden önce altı ay kadar süre ile gördüğü sadık rüyalar ile başlamıştır Aişe(radiyallahu anha) şöyle demiştir: "Rasulullah (aleyhissalatu vesselam) Efendimiz'e vahiy uykusunda gösterilen rüya-yı sadıka ile başlamıştır Hiç bir rüya görmezdi ki sabah aydınlığı gibi vazıh(açık)ve aşikar zuhur etmesin Ondan sonra kalbine yalnızlık muhabbeti ilka olundu"(Buhari, Tabirur Rüya)
Rüyanın "nübüvvetin kırkaltıda biri" olarak tarif edildiği haberlerde yirmiüçlük yıllık nübüvvet süresine oranla ilk altı aylık salih rüyalar devrinin kıyası ile ortaya çıkan oran kastedilmiştir ( 0,5/23 = 1/46)
Rasulullah (aleyhissalatu vesselam) Efendimiz'in tebliğ vazifesi tamamlanmıştı Artık ümmeti arasında son zamanlarını yaşadığı bir gün, sahabe-i kiram (radiyallahu anhum ecmain), namaz kılmak üzere mescid-i nebevide Hz Ebu Bekir'in arkasında saf tutarak Rasulullah (aleyhissalatu vesselam) Efendimiz'i beklemekteydiler Cemaatin beklediğini görünce,mescide çıkamayacak kadar hasta olan Rasulullah-sav- evinin kapısının perdesini açtı , bekleyen cemaate hitaben;Muvatta adlı sahih hadis kitabında rivayet edilen şu hadisi beyan buyurdular:"Ey insanlar benden sonra nübüvvetten yalnız mübeşşirat kaldı Mübeşşirat denilen o salih rüyayı, müslüman kişi görür veya onun için (başkası tarafından) görülür" Peygamberimizin vefatı ile Allah'dan kullarına inzal olunan vahiy son buldu Artık Allah ile kul arasında ilahi bilginin intikali, haber verilmesi açısından ilişki yalnızca takva sahibi(salih kişiler) müslümanların gördükleri doğru ve çoğunlukla müslümanlar için müjdeleyici mahiyetteki rüyalar ile sürdürülmektedir
Rüyaların ilahi bilgi ile insanlar arasında kıyamete kadar devam edecek bu öneminden dolayı pek çok İslam alimi rüyaların mahiyeti ve sonuçları üzerinde kafa yormuş ve hatta çoğunlukla mutasavvıf olan -İmam Abdulgani Nablusi, İbn Sîrin gibi- bazı alimler rüyalar ve yorumu hakkında müstakil eserler vücuda getirmişlerdirİslam alimlerinin genel kabulüne göre özellikle sadık rüyalar yaşanacak olaylar için işaret ve müjdeler içeren "müteşabih " denebilecek haberler taşır Ancak buradaki sorun bazen açık bazen ise müphem olan bu işaretlerin gerektiği şekilde anlaşılmasındadır ki işte burada rüyanın tabir edilmesi ihtiyacı gündeme gelmektedirBir rüya eğer herkesin anlayabileceği bir açıklıkta değilse tabir edecek kişinin de işaretlerin gösterdiği anlamlara aşina birisi olması şarttır
Ebul-Leys Semerkandi'nin “Rüya nasıl tabir edilirse öyle çıkar” deyimi için Bostanul-Arifin kitabında izah ettiği şekilde rüyanın cahilin yaptığı tabirle değişmesi söz konusu değildir Tıpkı fıkha dair bir meselede, insanların en cahilinin vereceği hükme göre, bir sonuç çıkmayacağı gibi rüya meselesinde de olay bunun gibidir Rivayetlerde anlatılan değişiklik, ancak Rasulullah (sav)'in tabirine göre olur Çünkü O’nun sözü doğrudur Bu doğruluk Hakk'tan O’na armağandır Allah rüyada da olsa O’nun sözünü doğrular
İmam Gazali'ye göre; uyku hislerin hareketsiz hale gelip kalbe uğramamaları demektir Uyku ile hayaller temizlenip insan asli fıtratına benzer halde temiz ve saf kalınca Levh-i mahfuz ile arasında var olan perde kalkar İki ayna arasındaki perde kalktığı zaman, bir aynada bulunan görüntüler nasıl diğer aynaya yansınrsa, Levh-i mahfuzda bulunan bazı bilgiler de fıtratına uygun safiyete dönmüş olan kalblere yansır Uyku diğer duyguları engellememesine rağmen, hayallerin hareket halinde seyretmesine engel olamaz Hayal kuvveti ile insan kalbi Levh-i mahfuz'dan kendisine yansıyan bilgiyi derhal alır ve bu bilgiyi bir misal ile hikaye etmeye başlar Bu gaybi bilgiler, hayaller halinde daha iyi muhafaza edilir ve muhayyilede koruma altına alınır Genel olarak insanlar uyanınca yalnızca hayallerinde koruma altına aldıkları şeyleri aklına getirebilir Rüya tabir eden kimsenin rüyayı görenin gördükleri ile bu hayallerin anlamı arasında bir ilgi kurması icabeder Rüyaları tabir eden ilme vakıf insan olan için bu hayallerin gerçek alemdeki misalleri gayet açıktır
Rasulullah-sav-in "Rü'ya üç kısımdır: Biri Allah'tan bir müjdedir Biri nefsin konuşmasıdır Biri de şeytanın korkutmasıdır" sözleriyle üç kısma ayırdığı rüyalardan ilahi müjde, rahmani haber olarak nitelendirdiği türde olanı günümüzde nadir sayılabilecek durumdadırGenelde görülen rüyalar , nefsani, şehvani, hissi duygulanmaların yer ettiği kalblere yansıyan karışık haller , açıkça şeytani mahiyet arz eden manzaralardır Buraya kadar yazılan kısımda üzerinde yorum yapılan rüya deyimi ile rahmani haberler, renkler,esintiler içeren salih rüyalar kastedilmiştir Tabir edilmeğe değer nitelikde olan rüyalar da bu tür rüyalardır